Confronterend innoveren
De vraag vandaag is: wie helpt me uit de brand? Ik zit met een brandend vraagstuk in m'n maag. Het is de pijn van innovatie, de creatieve destructie-kant zoals de econoom Schumpeter het in 1946 al noemde. Want ik ben dan wel een fan van voortdurende innovatie, maar tegelijkertijd ben ik een pleaser die de pijnlijke, confronterende kant van vernieuwing het liefste vermijd.Wat is het geval? Mijn uitgever
Onderneem met een 'sensor'
Om je een idee tegen waar het met sensortechnologie naar toe gaat kun je het beste kijken naar de gekoelde zuivel in de supermarkt. Daar kun je met enige regelmaat gratis een stappentellen krijgen bij een pakje boter. Niet zo heel lang geleden betaalde je bijna honderd euro voor zo'n ding, nu is het gratis. Dat is de toekomst van de sensor: gratis.En dat geldt niet alleen voor een bewegingssensor,
Innovatief wapentuig is hoogwaardige vraag
Met het leger heb ik nogal een ambivalente relatie. Dat was al zo toen ik een tiener was: aan de ene kant wilde ik straaljager piloot worden en aan de andere kant was ik fel tegen kernwapens. Tegenwoordig is het niet anders: aan de ene kant vind ik oorlogen gruwelijk en zou ik al dat geld voor wapentuig het liefst besteden aan onderwijs en armoedebestrijding, en tegelijkertijd is het leger een fascinerende
75% minder beleidsmakers geeft 100% meer innovatie in de publieke sector
Deze week is het dan zover. Ruim tweeëneenhalf jaar na het uitbreken van de grootste economische crisis sinds de Tweede Wereldoorlog presenteert Nederland het antwoord op diezelfde crisis. Althans, de mogelijke antwoorden. Er komen deze week 20 rapporten uit van even zovele ambtelijke werkgroepen die mogelijke opties in kaart hebben gebracht. Ze hebben er acht maanden aan kunnen werken.En nu is
Veertig jaar stichting Geluidshinder
23 March 2010 03:19
| BNR
Niets is zo dodelijk voor gezelligheid als een doodse stilte. Een café zonder rumoer is een café zonder sfeer. Maar voor wie denkt dat geluidshinder een onderwerp voor watjes is zou ik willen zeggen: denk nog eens na. De beste manier om ratten totaal gestressed te krijgen is door ze langdurig, op onvoorspelbare momenten veel hard geluid te laten horen. Bij mensen is het niet anders. We
De kunst van het productief geld verspillen
Mijn favoriete dier is de giraffe, omdat het zo'n lekker maf dier is. Het ziet er niet uit, dat enorme lichaam op die fragile poten. Wie wat langer kijkt ziet toch ook veel schoonheid, een sierlijke eindeloze nek en een prachtige vacht. En wie van innovatie houdt ziet een perfect voorbeeld van selectiedruk. Een hoge selectiedruk leidt tot extreme specialisatie. Die extreme specialisatie levert de giraffe
Blauw innoveren
Als lector Innovatie Publieke Sector krijg ik regelmatig de vraag of mijn onderzoeksterrein niet een fata morgana is. De vraag wordt meestal beleefd gesteld. 'Moet de overheid wel innoveren?'. Na die vraag volgt nooit een stilte, maar altijd een stelling in de trant van: 'De overheid kan toch beter gewoon haar werk doen…" en "Overheden zijn ook helemaal niet innovatief'. He Nauta, is de impliciete
Internet zo oud als een peuter
In 1992 vertelde een stamgast in de bioscoop waar ik achter de bar werkte me over het internet. Hij speelde een online spel dat ergens op een computer in Amerika stond. Dat wilde ik meemaken, dus ik regelde een internet account bij Hacktic, later xs4all. Ik kreeg het emailadres frans@hacktic.nl, regelde een modem en kon online. Na een minuutje geblieb over je telefoonlijn was je online. Maar je kon
Gewone ongelukken
15 February 2010 19:26
| BNR
Veiligheid is een boeiend fenomeen. Ik raad iedereen aan om de klassieker van Perrow te lezen, die al in 1984 het boek 'Normal accidents' schreef. De centrale theorie in het boek is dat ongelukken onvermijdelijk zijn in complexe systemen. Complexe systemen bestaan uit een groot aantal onderdelen die onderling afhankelijk zijn en niet altijd voorspelbaar op elkaar reageren. Een goed voorbeeld is een
Topsporters dilemma Vancouver
Een van de bekendste vraagstukken in de innovatieliteratuur is het Innovator's Dilemma. Het is door de Harvard professor Clayton Christensen geformuleerd in 1997. Het is de verklaring voor het raadselachtige verschijnsel waarom zeer succesvolle, rijke, bedrijven vol met razendslimme mensen toch op een gruwelijke manier de boot kunnen missen.Een klassiek voorbeeld is IBM, dat in de jaren zeventig de
CITO-toets versus Finse onderwijs
Een vriendin van mij die werkte met kinderen op de lagere school trof op een dag een jongen van klas acht huilend op een bankje op het schoolplein aan. Ze vroeg wat er aan de hand was. Hij bleek net de uitslag gekregen te hebben van zijn CITO-toets. VMBO was het advies. Snikkend door zijn tranen heen zei hij: 'Ze hebben me afgeschreven juf'. Een kind van twaalf dat het gevoel heeft afgeschreven te
Apple onthult iPad
Gisteren in m'n BNR-column had ik het er al over: vandaag presenteerde Steve Jobs, de CEO van Apple, zijn tablet-computer met de naam iPad.Ik zat er dicht bij, op een paar punten na: de prijs is niet 'minder dan 1.000 euro', maar zelfs minder dan 500 euro. Dat zal voor veel mensen de drempel laag maken om er een aan te schaffen. Het gewicht is iets hoger dan een halve kilo, zeven ons is het geworden.
Apple tablet: eindelijk
Morgen is voor mij nu al de innovatiedag van 2010. Ik kijk er al minstens twee jaar naar uit. Nee, ik heb het niet over een congres, morgen gaat Apple een nieuw product aankondigen. Alhoewel alles officieel nog geheim is durf ik wel te voorspellen dat het bedrijf een tablet computer uit zal brengen. Ideaal voor mensen die veel moeten lezen en minder bomen om willen zagen, voor mensen die geen plaats
Ondergronds innoveren
Innovatie, daar hebben de meeste mensen wel een beeld bij. Je zet een stel knappe koppen bij elkaar zetten in een laboratorium, met op de deur een bord 'afdeling R&D'. Van de afdeling marketing krijgt de afdeling R&D te horen waar de klant behoefte aan heeft en dan gaan die knappe koppen aan de slag om mooie dingen te maken voor jou en mij, de consument. Soms wordt een mooie innovatie inderdaad volgens
Energiebesparen
11 January 2010 17:13
| BNR
Energiebesparing heeft te kampen met een wat merkwaardige dynamiek. Je kunt er bakken geld mee verdienen, maar toch lukt het slecht om het echt van de grond te krijgen. Een deel van de verklaring zit in onzekerheid. De olieprijs fluctueert hevig, waardoor investeringen van de ene op de andere dag onrendabel kunnen zijn. Er is dus een flinke drempel om plannen te maken, want tegen de tijd dat je plan
Supercomputerbroddelwerk
04 January 2010 17:12
| BNR
De Nederlandse wetenschap slaat eens in de vijf jaar op de supercomputertrom. Het is weer zover bleek in de kerstvakantie op ScienceGuide. Het is de trom waar computerwetenschappers met z'n allen op gaan slaan als ze een nieuwe supercomputer willen. De argumentatie is altijd hetzelfde: we raken achterop, dus we moeten investeren om mee te kunnen blijven komen in de top. Supercomputer, het klinkt een
Innovaties in 2010
29 December 2009 16:03
| BNR
Vroeger was alles beter, en een volkswijsheid waar innovatoren niets mee kunnen. Nee, in de toekomst wordt alles beter. Terwijl deze column wordt uitgezonden zijn er op allerlei plekken in de wereld mensen aan het werk aan de volgende baanbrekende innovatie. De doorbraken die we in 2010 gaan meemaken hebben het laboratorium al verlaten en zijn al in productie. Wat kunnen we verwachten?De eerste datum
Verlichte innovatie
22 December 2009 16:06
| BNR
Trouwe luisteraars van de BNR Denktank weten dat ik iedere dag type op een zeer innovatief toetsenbord, met een andere letterindeling. Daardoor type ik 20 tot 30% sneller dan op een standaard qwerty-toetsenbord. Ook belast ik rechts 60% en links 40%, terwijl je met een qwerty-toetsenbord ongeveer 70% met je linkerhand typt. Op de centrale rij kan ik ongeveer 1.000 woorden typen, terwijl dat met qwerty
Burger-ruimtevaart
30 November 2009 17:04
| BNR
Ruimtevaart is als we de mythe mogen geloven een geweldige bron van innovatie. Bedrijven vinden het geweldig om een product aan te prijzen met de tekst 'ontwikkeld in de ruimtevaart'. De sector zelf doet er alles aan om zijn bestaan te legitimeren door te wijzen op het maatschappelijk een economische nut dat die trips van honderd kilometer op en neer hebben voor de mensheid.Maar wie eerlijk kijkt moet
Oude en nieuwe afdelingen
23 November 2009 17:19
| BNR
Een jaar of twintig geleden kreeg ik een baan bij de Milieudienst van Amsterdam. Ik werkte toen al met een computer, maar dat gold beslist niet voor al mijn collega's. Als zij een brief de deur uit wilden hebben gingen ze met een handgeschreven kladje naar de typekamer, en die mensen maakten er dan een nette brief in formele taal van.Toen ik mijn eerste brief wilde versturen bleek ik dat niet zelf
Liefde voor baggeren
16 November 2009 17:20
| BNR
Een paar jaar geleden kreeg ik in een workshop de vraag: Meneer Nauta, hoeveel procent van de mensen is volgens wetenschappelijk onderzoek creatief? Ik antwoordde met een vraag: Wat denken jullie, hoeveel procent van de mensen in jullie eigen bedrijf is creatief? Het was een groep van ruim twintig mannen die werkten bij een baggerbedrijf. Na een minuut of vijf onderlinge discussie werden ze het eens.
Kernfusie is een groene kikker
07 November 2009 17:25
| BNR
Vijftig jaar kernfusieonderzoek, dat is vijftig jaar van grote beloftes en minstens zulke grote onderzoeksbudgetten. Toen ik als puber voor het eerst in het blad Kijk over kernfusie las werd het gepresenteerd als dé oplossing voor het energieprobleem van de wereld, over dertig jaar. We zijn nu vijfentwintig jaar verder, en nog steeds is kernfusie over dertig jaar dé oplossing. Iets klopt
Weersverwachtingen en het heelal
01 November 2009 07:23
| BNR
Vandaag beginnen we met een quiz vraag. De vraag is: Waar vindt op dit moment het spannendste experiment met weersvoorspellingen in Nederland plaats? Is dat:a. Een weiland ergens in Drenthe, waar sensoren van een paar euro gebruikt worden om de windkracht voor heel Oost-Nederland op het kwartier nauwkeurig te voorspellen?Of:b. De Bilt, waar een nieuwe supercomputer in staat is om weersvoorspellingen